Ο Ευρωπαϊκός Τρόπος Ζωής, η Ελλάδα και ο Σχοινάς

Σκιαδάς Δημήτρης

του Δημήτρη Σκιαδά

Καθηγητής τμήματος Διεθνών & Ευρωπαϊκών Σπουδών στο Πανεπιστήμιο Μακεδονίας

Έχει μείνει παροιμιώδης η φράση του Κων/νου Καραμανλή, κατά την υπογραφή της Συνθήκης Ένταξης της Ελλάδας στις τότε Ευρωπαϊκές Κοινότητες (νυν Ευρωπαϊκή Ένωση) ότι ο Ευρωπαϊκός πολιτισμός είναι μια σύνθεση του ελληνικού, του ρωμαϊκού και του χριστιανικού πνεύματος στην οποία το ελληνικό πνεύμα εισέφερε την ιδέα της ελευθερίας, της αλήθειας, της ομορφιάς, το ρωμαϊκό πνεύμα την ιδέα του κράτους και του δικαίου και το χριστιανικό πνεύμα την πίστη και την αγάπη, δημιουργώντας έτσι τα θεμέλια μια Νέα Ευρώπη.

Οι τρέχουσες πολιτικές εξελίξεις στην Ε.Ε. προκαλούν συνειρμούς προς αυτή τη θεώρηση…  Στο πλαίσιο της νέας διαμόρφωσης της δομής και της σύνθεσης της Ευρωπαϊκής Επιτροπής προτείνεται η δημιουργία πολιτικού χαρτοφυλακίου για τον «Ευρωπαϊκό Τρόπο Ζωής» που να περιλαμβάνει τις ευρωπαϊκές πολιτικές για τη μετανάστευση, την ασφάλεια, την εργασία και εκπαίδευση, το οποίο προτείνεται να αναλάβει ο Έλληνας Επίτροπος, κ. Μαργαρίτης Σχοινάς, με την αναβαθμισμένη ιδιότητα του Αντιπροέδρου της Επιτροπής. Μια εξέλιξη που για την Ελλάδα αποτελεί ψήφο εμπιστοσύνης εκ μέρους της νέας ηγεσίας της Ευρωπαϊκής Επιτροπής.

Όμως η Ε.Ε. αποτελεί ένα πολυδιάστατο θεσμικό, πολιτικό, οικονομικό, κοινωνικό πείραμα ολοκλήρωσης, με πολλές πτυχές, όπου το κάθε τι μπορεί να τύχει ποικίλων ερμηνειών. Έτσι το περιεχόμενο αυτού του νέου χαρτοφυλακίου ήδη προκάλεσε προβληματισμούς καθώς για κάποιους αποτελεί ένδειξη μιας τουλάχιστον διχαστικής προσέγγισης του ευρωπαϊκού γίγνεσθαι (βλ. ενδεικτικά τα ακόλουθα άρθρα στον ευρωπαϊκό τύπο: Δείτε εδώ και Εδω). Οι προβληματισμοί αυτοί αξίζει να μελετηθούν ώστε, αν μη τι άλλο, να υπάρξουν παρεμβάσεις διασκέδασης τους… ή ακόμη και (φραστικής ή/και έμπρακτης) διάψευσης τους… Σε αυτό το σημείο εκτιμώ ότι θα είναι κομβικής σημασίας η λειτουργία του Έλληνα Επιτρόπου κ. Μαργαρίτη Σχοινά. Ένας άνθρωπος με βαθειά γνώση και εμπειρία της ευρωπαϊκής πραγματικότητας που έχει τη δυνατότητα, κατά το πρότυπο της προαναφερθείσας καραμανλικής ρήσης, να διαδραματίσει καίριο ρόλο στη διαμόρφωση ισορροπιών, συνεργειών, συντονισμού και συνθηκών αποτελεσματικότητας στους τέσσερις πυλώνες πολιτικής που συνθέτουν το πολιτικό χαρτοφυλάκιο του «Ευρωπαϊκού Τρόπου Ζωής».

Ίσως να θεωρηθεί υπερβολική αυτή η αναγκαιότητα μιας τέτοιας προσέγγισης αλλά ας μην ξεχνάμε πως στο ευρωπαϊκό οικοδόμημα υπάρχουν πολλές οπτικές και οι «οριζόντιες» επιλογές των θεσμών της Ε.Ε. (όπως π.χ. οι θεματικές της πολιτικής δράσης που κωδικοποιούνται στα πολιτικά χαρτοφυλάκια) πρέπει να ανταποκρίνονται σε όσο το δυνατόν περισσότερες από αυτές. Αυτό είναι το νόημα της δημοκρατίας στην Ε.Ε. και η προστιθέμενη αξία της ελληνικής συμμετοχής. Μην μένουμε μόνο στα πολλά (πολιτικά και οικονομικά οφέλη) που αποκομίζουμε από την Ε.Ε., ούτε στις δυσκολίες που, ιδίως τα τελευταία χρόνια, βιώνουμε και για τις οποίες μέρος της ευθύνης ανήκει στην Ε.Ε. (θεωρώ αυτονόητη και τη δική μας ευθύνη). Ας δούμε τη θέση της Ελλάδας στον Ευρωπαϊκό Τρόπο Ζωής. Είμαι σίγουρος ότι μπορούμε να είμαστε πολλά περισσότερα από απλοί παθητικοί δέκτες, μπορούμε να είμαστε συνδιαμορφωτές. Και για να αποδείξω τη θέση μου προτείνω σε κάθε ενδιαφερόμενο να μελετήσει αυτό το βιβλίο επί της ουσίας του θέματος του Ευρωπαϊκού Τρόπου Ζωής, ως αφετηρία αναζήτησης: Δείτε εδώ. Θα διαπιστώσει ότι η Ελλάδα μπορεί και πρέπει να έχει θέση στον Ευρωπαϊκό Τρόπο Ζωής, τόσο για την ίδια όσο και για την Ευρώπη…

 

No Comments Yet

Comments are closed